Lezing - Gedeelde strijd: vrouwen- en dierenrechten

Gedeelde strijd: vrouwen- en dierenrechten
Wat feminisme en dierenrechten elkaar te zeggen hebben

Op Internationale Vrouwendag organiseert Partij voor de Dieren Roermond een lezing over de samenhang tussen vrouwenrechten en dierenrechten. Een middag over macht en recht, over wie meetelt en wie niet — en over waarom zwijgen nooit neutraal is.

De lezing wordt verzorgd door Lenneke van Gaal, jurist en activiste met een bijzondere focus op duurzaamheid, dierenwelzijn en dierenrechten. Vanuit haar juridische achtergrond én haar activisme onderzoekt zij niet alleen hoe de wet omgaat met vrouwen en dieren, maar ook welke maatschappelijke verhalen en excuses we gebruiken om ongelijkheid en geweld in stand te houden. Daarnaast zet zij zich in voor het creëren van een veilige ruimte voor ethisch veganisten: mensen die niet “boos” zijn, maar diep geraakt worden door het structurele lijden van dieren, en daar vaak weinig gehoor voor vinden.

Centraal in de lezing staat de vraag waarom we zo vaak leren kijken naar slachtoffers — en zo weinig naar degenen die onderdrukken, verbranden of wegkijken. Zoals verwoord in de quote: “Who knows why we were taught to fear the Witches. And not those that burned them. Or those who stood by, watching.”

Die blik zegt veel over wie in onze samenleving als volwaardig wordt gezien, en wie niet. Of het nu gaat om vrouwenrechten of dierenrechten: de waarde van een lichaam wordt vaak door een ander bepaald. De wet laat dat pijnlijk duidelijk zien. Van de heksenjachten, via de grondwet van 1887 waarin vrouwen expliciet geen burgers waren, tot het feit dat verkrachting binnen het huwelijk pas in 1991 strafbaar werd. En recenter nog: het terugdraaien van het grondwettelijk recht op abortus in de Verenigde Staten in 2022. Vrouwenrechten waren en zijn nooit vanzelfsprekend geweest.

Voor dieren geldt dat nog sterker. Volgens de wet zijn dieren nog altijd de facto zaken: objecten voor menselijk gebruik en beheersing. In deze lezing laat Lenneke van Gaal zien hoe deze juridische status samenhangt met onze taal en cultuur. Hoe vrouwen worden gedehumaniseerd door met dieren te worden vergeleken — “een kakelende kip”, “een dik varken”, “een domme koe” — en hoe, zoals Aph Ko scherp stelt: “Animal’ is the category we shove certain bodies in when we want to justify violence against them.”

De lezing gaat daarmee niet alleen over wetgeving, maar over diepgewortelde patronen in denken, spreken en handelen. En bovenal over verantwoordelijkheid. Want wie zich alleen uitspreekt tegen onderdrukking wanneer die henzelf raakt, komt op voor bepaalde slachtoffers — maar verzet zich niet tegen onderdrukking als systeem.

Deze middag is een uitnodiging om dieper te kijken, verbanden te zien en niet langer stil te blijven.

Niemand is vrij, totdat wij allemaal vrij zijn.

Iedereen is welkom, ook als je geen lid bent van de Partij voor de Dieren. Graag vooraf aanmelden via roermond@partijvoordedieren.nl.

Na afloop van de lezing is er een Q&A, waarin ruimte is voor vragen en verdieping. Aansluitend is er een PvdD-café, waar we onder het genot van een drankje informeel kunnen napraten en elkaar kunnen ontmoeten. 

Inloop: 13.30 uur

Lezing: 14.00-15.00 uur

Q&A: 15.00-15.30 uur

PvdD café: 15.30 uur